David Lynch, Blue Velvet, 1986

 Blue Velvet, Lynch’in ergenlik filmi.

text

3 tane baba figürü. 1, Frank,Freud’un “Primal Father”, ilkel, seks, küfur. Bastırılan hiçbir şey yok. Tüm maskülenliği hükmetmek üzerine, pantolununu bile indirmesine gerek kalmadan boşalıyor! Cinselliği o. Bu sahnede Jerry onu dolaptan izler. Freud’a göre rüyalarda hareket edememek ambivalence yaşadığın anlamına geliyormuş, kararsızlık. Filmin başında Jerry kararsız. Kendini bir gizem içinde bulur. Bu gizemin içine babasının felç olup baba figürünü kaybetmesiyle girer. Tüm masal, mit ve hayatta olduğu gibi hayatın anlamı çok basit, büyümek ve anne/babanın yerine geçmek. Jerry de bunu yapar. Filmin başında babasının suladığı bahçeyi filmin sonunda her şeyi çözdükten sonra Jerry’in suladığını görürüz. Son sahnenin ışıkları ağzında böcek tutan ardıç kuşu, rüya gibi güneş bize yine yapmacık bir his bıraktı (İrem son sahneyi görünce, bu yine de samimi bir mutluluk gibi gelmiyor, gibi bir şey derken ben de aynı şeyleri düşünüyordum. Berke de İrem de ben de balkonda konuşurken Dorothy’nin oğluna sarıldığı sahneyi daha gerçek ve sevgi dolu bulduk)

hero_blue_velvet

2. baba figürü Sandy’nin babası, o evil Frank’in zıt kutbunda, saf iyi. Jerry filmin başında çocuk saflığında onun bilgeliğine sığınıp bulduğu kulağı ona verir. (Kesilmiş kulağı İrem’le, babası tarafından hadım edilmekten korkan çocuk olarak yorumladık.) Dedektif ona tamam şimdi uslu dur der. Ama Sandy gelip işleri karıştırır. Sandy de anne figürü. Dorothy’nin tam tersi. Tatlı şeker kız. Dünya’yı sevgi kurtaracak ardıç kuşlarıyla diyor. Jerry’nin çözmesi gerekenler, aşılması gereken ergenlik vardır ki onu aşınca gerçek aşkının Sandy olduğunu anlar ve onunla olur. 

3. baba ise Man in Yellow Jacket. O da bu ikinin arasında nötr olan. Jerry onun gibi olmamak arada kalmamak için gizemi çözüp yetişkin olmalı.

Ateş çiçekleri mükemmel. Dorotyh’nin evi o çiçeklerle dolu. Filmdeki diğer evlere göre inanılmaz minimal kırmızı duvarlı ve neden salonda o dolaplar var?! Bizce o ev yoktu. Orası biz zihin durumu ya da korkuyu sembolize eden her türlü kabusun ve düşüncelerin gerçekleştiği yer. Ayrıca filmi Dorothy açısından incelersek, aşk/cinsellik tanımını arayan, abusive ilişkilerden dikenler kaptığı için Jerry gibi bir adamdan da aynı şeyi yapmasını bekleyip sonra bu dikenlerinden sıyrılıp en sonunda kendisini kucaklıyor olabilir (Çocuğunu kucakladığı filmin en gerçek sahnesi)

Bunu da şuradan okudum:

More relevant to the oedipal conflict is the reference to the primal scene of the horde myth where the remembrance of the absolute power of the senior male becomes internalized after he is killed, eaten and supplanted by the bonded males. The primal father had no use for dreams because he experienced no inhibited desire. The subordination of desire to the preservation of a social organization that shares power leads to the inhibition of desire to dreams (the virtual) but the continued necessity of inhibition reveals the (now virtual) existence of the father. The lyrics are the dying words of the father spoken as a prophecy to the sons who in turn repeat it as a love song. In the car just before singing the dram song to Jeffrey, Frank says to him: “you are just like me.” Namely that, at the level of desire, they are identical.

The confrontation that forces a resolution occurs in Dorothy’s apartment. Frank finds Jeffrey hiding in the same closet that he was hiding in when he first saw Frank. The difference now is that Jeffrey is prepared to come out from a state of immobility (or ambivalence) in a decisive way. After shooting Frank, Jeffrey’s sexual attraction shifts from Dorothy, the mother figure, to Sandy.

Bu sahne en sevdiğim sahneydi neden Frank sonra dudağını kırmızı rujla boyayıp Jerryi öptü? Normalde helyum çekip sesini inceltsin diye “Mommy” diye konuştuğu yerlerde çocuk, “Daddy wants to fuck” dediği yerlerde kendi sesi olması gerekirken bunu çekimler sırasında yapamamışlar. Başka bir gaz kullanılmış. Bu adam da bir garip. David Lynch’i arayıp “Ben Frank’im. Ben oynamak istiyorum” demiş.

FRANK:

Don’t be a good neighbor to her or I’m

gonna send you a love letter. Straight

from my heart, fucker. You know what a

love letter is? It’s a bullet. Straight

from my gun, fucker. Once you get a love

letter from me, you’re fucked forever.

Understand, Fuck?

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s